Non-Dom Vergi Statüsü Nedir? İngiltere, İrlanda, İtalya ve Diğer Ülkelerdeki Uygulamalar (2026 Güncel)
- 9 hours ago
- 6 min read
Yurt dışında yaşayıp Türkiye'den veya başka ülkelerden gelir elde ediyorsanız, "non-dom" (domisil dışı) vergi statüsü bu gelirleri yerel vergilendirmeden korumanın en güçlü yollarından biri olabilir. İngiltere bu sistemi 226 yıl uyguladıktan sonra Nisan 2025'te kaldırdı — ancak İrlanda, İtalya, Yunanistan, Malta ve Kıbrıs benzer avantajlar sunmaya devam ediyor. Bu rehberde her ülkenin sistemini, koşullarını ve Türk göçmenler için ne anlama geldiğini açıklıyoruz.
Non-Dom Statüsü Ne Demek?
Non-dom, "non-domiciled" kelimesinin kısaltmasıdır ve Türkçeye kabaca "ikametgâhı dışarıda olan kişi" olarak çevrilebilir. Vergi hukukunda önemli bir ayrım vardır: nerede yaşadığınız ile nereye ait olduğunuz farklı kavramlardır.
Domisiliniz (ikametgâhınız) genellikle doğduğunuz veya kalıcı olarak dönmeyi planladığınız ülkedir. Türkiye vatandaşı olarak başka bir ülkede yaşıyor ama domisiliniz Türkiye'de kalıyorsa, o ülkede non-dom statüsüne hak kazanabilirsiniz.
Bu statünün pratik anlamı şudur: yurt dışı gelirleriniz (Türkiye'deki kira, yatırım, temettü, işletme geliri gibi) yaşadığınız ülkenin vergi sisteminin dışında kalır. Yalnızca o ülkede elde ettiğiniz gelirler vergilendirilir.
İki Temel Sistem Vardır
Havale bazlı (Remittance-based) sistemler: Yurt dışı geliriniz, yalnızca yaşadığınız ülkeye transfer ettiğinizde vergilendirilir. Parayı yurt dışında tuttuğunuz sürece vergi yoktur.
Bölgesel (Territorial) sistemler: Yurt dışı geliriniz, ülkeye transfer etseniz de etmeseniz de vergilendirilmez. Singapur ve Panama bu modeli uygular.
Non-Dom Statüsü Ne Demek?
İngiltere, non-dom rejimini 200 yılı aşkın süre uyguladı. Bu süre zarfında ülkede yaşayan varlıklı yabancılar, yurt dışı gelir ve sermaye kazançlarından 15 yıla kadar İngiliz vergisi ödemeden yararlanabiliyordu — bu fonları ülkeye transfer etmedikleri sürece.
Bu sistem artık geçmişte kaldı. Nisan 2025'ten itibaren İngiltere, Yabancı Gelir ve Kazanç (FIG) Rejimi adı verilen yeni bir sisteme geçti. Yeni düzenlemeye göre, başvurudan önce en az 10 yıl İngiltere'de vergi mükellefi olmamış kişiler, yurt dışı gelir ve kazançları için 4 yıllık muafiyet talep edebiliyor. Bu pencere kapandıktan sonra İngiltere, dünya genelindeki tüm gelirlerinizi standart oranlarda vergilendiriyor.
Bu değişiklik büyük bir göç dalgasını tetikledi. 2024 yılında İngiltere'nin 10.800 milyoner kaybettiği tahmin edilirken, Ekim 2024 ile Temmuz 2025 arasında yaklaşık 3.800 şirket direktörünün resmi ikametgâhını yurt dışına taşıdığı raporlandı — bu, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 40 artış anlamına geliyor.
Türk göçmenler için ne anlam ifade ediyor? İngiltere artık Türkiye'den gelir elde eden kişiler için vergi planlaması açısından cazip bir destinasyon değil. 4 yıllık pencere, 15 yıllık eski sisteme kıyasla çok daha kısıtlayıcı.
İrlanda: Orijinal Modeli Koruyan Ülke
İrlanda, İngiltere'nin eski sistemine en çok benzeyen non-dom rejimini hâlâ uyguluyor. İrlanda'da vergi mukimi iseniz ama domisiliniz başka bir ülkedeyse (örneğin Türkiye), yurt dışı geliriniz yalnızca İrlanda'ya havale ettiğinizde vergilendirilir.
İrlanda Sisteminin Avantajları
Süre sınırı yok. İngiltere, 15 yıl sonra uzun dönem mukim kişileri küresel vergilendirmeye tabi kılıyordu. İrlanda'da böyle bir kesim noktası bulunmuyor. İrlanda domisili edinmediğiniz sürece havale bazlı sistemi süresiz kullanabilirsiniz.
Yıllık ücret yok. İngiltere, 7 yıl ve üzeri mukim olan non-domlar için yılda 30.000 ile 60.000 sterlin arasında ücret talep ediyordu. İrlanda'da bu tür bir zorunluluk yok.
Başvuru süreci yok. Koşullarınız uyuyorsa statüyü otomatik olarak kazanıyorsunuz; ayrıca bir onay almanız gerekmiyor.
Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
Havale kuralları teknik ve kapsamlı. Yurt dışı kredi kartıyla İrlanda'da alışveriş yapmak, İrlanda ATM'lerinden yabancı hesaptan para çekmek veya İrlanda banka hesabına para transferi yapmak — bunların tamamı vergi yükümlülüğü doğurabilir. Dikkatli bir vergi planlaması zorunludur.
Düzgün yapılandırılmış durumlarda İrlanda, tam AB oturma hakkı sunarken yurt dışı gelirler üzerinde neredeyse sıfır vergi anlamına gelebiliyor.
Türk göçmenler için ne anlam ifade ediyor? İrlanda, Avrupa'da ikamet etmek isteyip Türkiye'de kira, işletme veya yatırım geliri olan kişiler için en avantajlı seçeneklerden biri. Ancak bankacılık ve harcama alışkanlıklarını titizlikle yönetmek gerekiyor.
İtalya: Götürü Vergi 300.000 Euro'ya Yükseldi
İtalya farklı bir yaklaşım benimsedi. Yurt dışı gelirleri tamamen muaf tutmak yerine, İtalya dışı kazançlar için sabit bir götürü vergi uyguluyor.
30 Aralık 2025 tarihinde İtalya, bu götürü vergiyi resmi olarak yılda 300.000 Euro'ya çıkardı. Aile üyeleri de kişi başı 50.000 Euro ek ödemeyle kapsama alınabiliyor. Sistem 15 yıla kadar geçerli.
Bu, iki yıl içindeki ikinci artış. Program 2017'de 100.000 Euro ile başlamış, 2024'te 200.000 Euro'ya çıkarılmıştı.
Kimler İçin Mantıklı?
Yüksek eşik, ultra yüksek net değere sahip bireyleri hedefliyor. Yurt dışı kaynaklı yıllık geliriniz 1,5 milyon Euro ve üzerindeyse matematik hâlâ lehinizdedir.
Avrupa'nın büyük çoğunluğunda üst gelir dilimine uygulanan marjinal vergi oranları yüzde 45'i aşıyor; buna varlık vergileri, miras vergileri ve kapsamlı raporlama yükümlülükleri de ekleniyor. İtalya'nın götürü sistemi, uygun yurt dışı gelirler için bunların tamamını ortadan kaldırıyor.
Ayrıca yurt dışındaki varlıklar üzerinden İtalyan bağış ve miras vergisinden muafiyet sağlanıyor — bu, kuşaklar arası servet planlaması yapan aileler için önemli bir avantaj.
Başvurabilmek için son 10 yılın en az 9 yılında İtalya'da vergi mukimi olmamış olmanız gerekiyor. Sistem yalnızca yurt dışı kaynaklı gelirlere uygulanıyor; İtalya içinde elde ettiğiniz kazançlar standart İtalyan oranlarına tabi.
Türk göçmenler için ne anlam ifade ediyor? Büyük çaplı yatırım portföyü veya şirket geliri olan Türklere hitap ediyor. 300.000 Euro'luk eşiğin yüksek olduğu açık; ancak bu tutarın üzerinde yurt dışı geliri olanlar için İtalya yaşam kalitesi ve vergi avantajını bir arada sunuyor.
Yunanistan: İki Farklı Seçenek
Yunanistan, 2019 ve 2020 yıllarında iki ayrı non-dom benzeri program hayata geçirdi.
Yatırımcı Rejimi
Yunan varlıklarına en az 500.000 Euro yatırım yapmak şartıyla, yurt dışı gelirlerin tamamı için yılda sabit 100.000 Euro vergi ödeniyor — miktardan bağımsız olarak. Program 15 yıla kadar geçerli ve aile üyeleri kişi başı 20.000 Euro ile ekleniyor.
Bu çerçevede yurt dışı gelirler tamamen Yunan vergisinden muaf. Beyanda bulunma zorunluluğu da yok. Yurt dışında tutulan varlıklar üzerinden Yunan servet vergisi uygulanmıyor. Yunanistan içinde elde edilen gelirler ise standart oranlara tabi.
Türk göçmenler için ne anlam ifade ediyor? Yunanistan Altın Vizesi ile birleştirildiğinde güçlü bir paket oluşturabiliyor: hem AB oturma izni hem de vergi avantajı. 500.000 Euro'luk yatırım eşiği, çoğu zaman zaten Golden Visa için yapılan gayrimenkul yatırımıyla örtüşüyor.
Malta ve Kıbrıs
Malta
Malta, İrlanda'ya benzer havale bazlı bir sistem uyguluyor. Vergi mukimi ama domisili dışarıda olan kişiler, yurt dışında tutulan yabancı gelirleri üzerinden vergi ödemiyor. Yıllık asgari ücret yalnızca 5.000 Euro — İngiltere'nin eski tarifesinin çok altında.
Verilen önemli avantaj şu: belirli bir yıl sayısından sonra küresel vergilendirmeye geçiş zorunluluğu yok. Non-dom statüsünü süresiz koruyabiliyorsunuz.
Kıbrıs
Kıbrıs, havale bazlı çalışmıyor; vergi mukimlerini dünya çapındaki gelirleri üzerinden vergilendiriyor. Ancak Kıbrıs'ta vergi mukimi ama domisili başka ülkede olan kişiler, temettü ve pasif faiz gelirleri üzerindeki Özel Savunma Katkısı'ndan (SDC) 17 yıla kadar muaf tutulabiliyor. Bu muafiyet, söz konusu gelirlerin Kıbrıs'a transfer edilip edilmediğinden bağımsız olarak geçerli.
Bunun yanı sıra Kıbrıs'ta yıllık 55.000 Euro üzerindeki çalışma gelirlerinde yüzde 50 vergi indirimi uygulanıyor — yüksek maaşlı profesyoneller için önemli bir avantaj.
Türk göçmenler için ne anlam ifade ediyor? Hem Malta hem de Kıbrıs, Türk iş insanlarına tarihsel olarak aşina bölgeler. Kıbrıs özellikle İngilizce konuşulan bir AB üyesi olarak, Türkiye ile güçlü iş bağlantıları olan kişiler için çekici olmaya devam ediyor.
Hangi Ülke Size Uygun?
Doğru seçim, kişisel koşullarınıza bağlı. Şu sorulara verdiğiniz yanıtlar yönlendirici olacaktır:
Yurt dışı gelirinizin büyüklüğü ve kaynağı nedir? Temettü mü, kira mı, işletme geliri mi?
Ne kadar süre kalmayı planlıyorsunuz? Sınır yoksa İrlanda ve Malta öne çıkıyor.
AB oturma hakkı önceliğiniz var mı? Tüm bu ülkeler AB üyesi, ancak her birinin vatandaşlık ve oturma izni yolları farklı.
Karmaşıklığa ne kadar toleransınız var? Havale sistemleri güçlü planlama gerektiriyor; götürü vergi (İtalya, Yunanistan) daha öngörülebilir.
Ülke | Sistem | Yıllık Maliyet | Süre Sınırı | Yatırım Şartı |
İrlanda | Havale bazlı | Yok | Yok | Yok |
İtalya | Götürü vergi | €300.000 | 15 yıl | Yok |
Yunanistan | Götürü vergi | €100.000 | 15 yıl | €500.000 |
Malta | Havale bazlı | €5.000 min. | Yok | Yok |
Kıbrıs | SDC muafiyeti | — | 17 yıl | Yok |
İngiltere | FIG (yeni) | — | 4 yıl | Yok |
Sıkça Sorulan Sorular
Non-dom statüsü için Türk vatandaşları başvurabilir mi? Evet. Bu statü vatandaşlığa değil, domisile ve vergi ikametine bakıyor. Türkiye'de doğmuş, Türkiye'ye dönmeyi planlayan ve başka bir AB ülkesinde yaşayan Türk vatandaşları genellikle koşulları karşılıyor.
Türkiye'deki gelirim (kira, temettü) bu sistemlerde ne olur? Doğru yapılandırıldığında, Türkiye kaynaklı geliriniz yaşadığınız AB ülkesinde vergilendirilmez. Ancak Türkiye'nin kendi vergi yasaları ayrıca değerlendirilmeli — Türkiye'de mukim sayılmıyorsanız vergi yükümlülüğünüz de farklı şekillenecektir.
Bu sistemler yasal mı? Evet, tamamen yasal. Her birini ilgili ülkenin hükümeti resmi olarak sunuyor. Ancak doğru uygulanması için bir vergi danışmanı ile çalışmak şiddetle öneriliyor.
İtalya'ya gidersem Türkiye'deki tüm varlıklarım vergiden muaf olur mu? Yalnızca İtalya dışı kaynaklı gelirler muaf. Türkiye'deki kira veya temettü, yurt dışı kaynaklı sayıldığından götürü vergiye tabi olur — ayrıca beyan etmeniz gerekmiyor. Ancak İtalya içindeki kazançlar (çalışma geliri, İtalya'daki kira vb.) standart oranlarda vergilendiriliyor.
Sonuç
İngiltere'nin sistemi kapandı, ancak Avrupa'daki vergi rekabeti devam ediyor. İrlanda en esnek modeli sunarken, İtalya öngörülebilirlik, Yunanistan da yatırım-vergi paketini bir arada sunuyor.
Türkiye'de ciddi miktarda varlık veya gelir sahibi olup Avrupa'ya taşınmayı planlıyorsanız, non-dom statüsü göz ardı edilmemesi gereken bir kaldıraç. Ancak her durum kendine özgü — vergi avukatı ve göç danışmanıyla birlikte hareket etmek, maliyetli hatalardan korunmanın en güvenli yolu.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki veya vergisel tavsiye niteliği taşımaz. Kendi durumunuz için lütfen uzman bir danışmana başvurun.
Comments